Skarby bytomskiej architektury

1
769

Bytom to miasto niezwykłe. Jedna z najstarszych osad na terenie Górnego Śląska z pewnością może oczarować swymi zabytkami. Co koniecznie trzeba zobaczyć goszcząc w tak ważnym mieście jak Bytom? Jakimi atrakcjami może się pochwalić to miasto?

Wzgórze Świętej Małgorzaty, czyli najstarszy gród bytomski
Jednym z ważniejszych miejsc na terenie tego miasta jest wzgórze znane jako Małgorzatka. Istniejący tu w okresie wczesnego średniowiecza gród dał początek współczesnemu miastu, które już w 1354 roku pozyskało prawa miejskie. Czym może się pochwalić to wzgórze? Dlaczego to właśnie na jego terenie narodziło się bytomskie osadnictwo? Wybór tego miejsca na budowę pierwszego grodu nie był przypadkowy. To miejsce w dawnych czasach mogło się pochwalić doskonałymi warunkami obronnymi. Pobliska rzeka Bytomska często wylewała, w rezultacie wzgórze otoczone było rozlewiskami i bagnami. W takim otoczeniu założono na wzgórzu gród, który z pewnością funkcjonował już w XI wieku. W połowie XII stulecia na jego terenie powstała pierwsza romańska świątynia, której patronką została św. Małgorzata. Do dziś jest ona opiekunką tego wzgórza, o czym najlepiej przypomina jego nazwa. I dziś na wzgórzu stoi kościółek (czwarta świątynia w tym miejscu), którego patronką jest właśnie Małgorzata. Ten neogotycki kościółek dziś otoczony jest małym cmentarzem. Do kiedy istniał gród na Małgorzatce? Wiadomo, że już w XIII wieku zaczęło się rozwijać nowe miasto, którego centrum stanowił obecny rynek. Wzgórze Małgorzaty znalazło się poza murami miejskimi, tracąc na znaczeniu. Do dziś jednak jest ono ważnym punktem w programie każdej wycieczki po Bytomiu, a o jego historycznym znaczeniu zapominać nie można.

Bytomskie zabytki: rynek i okolice
Nowe miasto to przede wszystkim wytyczony już w XIII wieku rynek, przy którym znajdują się najważniejsze zabytki miasta. Zabytkowe kamienice z pewnością zasługują na uwagę, gdyż każda z nich jest pięknym przykładem miejskiej architektury. Zabytkiem najważniejszym jest jednak kościół Wniebowzięcia NMP z początków XIII wieku. Gotyckie prezbiterium do dziś przypomina o długiej historii tej budowli, w której wnętrzu ujrzeć można kilka interesujących zabytków sztuki sakralnej. Barokowy obraz w ołtarzu głównym przedstawiający scenę Wniebowzięcia przeniesiony w latach 30. XX wieku z Berlina do Bytomia z pewnością zasługuje na uwagę. Obraz Matki Boskiej Bytomskiej z XV stulecia to kolejne ważne dzieło sztuki. Warto też spojrzeć na portrety bytomskich książąt: Kazimierza i Bolesława. To, co najciekawsze, ukrywa się jednak w kościelnej krypcie. Są to groby dawnych panów Bytomia: Donnersmarcków.

Najpiękniejsze bytomskie kościoły
Na terenie bytomskiej starówki nie brak i innych cennych zabytków sakralnej architektury. Ciekawym obiektem jest kościół Świętej Trójcy z przełomu XIX i XX wieku, wzniesiony w miejscu dawnej kaplicy cmentarnej. Interesującym zabytkiem jest kościół Świętego Ducha – ciekawa pamiątka po dawnym klasztorze i szpitalu prowadzonym przez bożogrobców. Wzniesiony w XVIII wieku jest ciekawym przykładem barokowej architektury, w tym samym stylu utrzymane jest również wyposażenie wnętrza. W czasie spacerów po Bytomiu warto też zajrzeć na Plac Klasztorny, przy którym wznosi się kościół św. Wojciecha. Od XV wieku (z niewielką przerwą) opiekują się nim franciszkanie. Współczesny ołtarz z figurą obecnego patrona kościoła oraz jego relikwie są najcenniejszymi elementami w wyposażeniu kościelnego wnętrza. Warto też zwrócić uwagę na ciekawe płaskorzeźby, których autorem jest Ludwik Konarzewski – znany rzeźbiarz pochodzący z Istebnej.

Skarby miejskiej architektury
Bytom może się też pochwalić pięknymi budowlami świeckimi, wśród których ni brak wspaniałych przykładów secesji i modernizmu. Najciekawsze kamienice ujrzeć można w rejonie rynku i ulicy Dworcowej. Wspaniałą zabudowę można też podziwiać przy Placu Sikorskiego. Neogotycki budynek Szkoły Muzycznej oraz secesyjny gmach Liceum to najciekawsze zabytki miejskiej architektury. Przy tym placu podziwiać można również gmach Opery Śląskiej, która swą działalność rozpoczęła w 1945 roku. Wcześniej w tym budynku miał swą siedzibę teatr miejski. Warto też zajrzeć na Plac Sobieskiego, którego obecna zabudowa powstała w okresie międzywojennym. Nie brak tu ciekawych przykładów funkcjonalizmu, przy czym szczególnie interesujący jest gmach Muzeum Górnośląskiego.

Bytom i jego zabudowa z pewnością mogą zadziwić swą różnorodnością. Wędrówka ulicami miasta może sprawić wiele radości miłośnikom sztuki oraz tym, dla których historia Górnego Śląska jest przedmiotem żywego zainteresowania.

1 KOMENTARZ

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here